فتق ناف یکی از مشکلات شایع پزشکی است که بسیاری از زنان در طول زندگی خود با آن مواجه میشوند. این بیماری زمانی رخ میدهد که بخشی از روده یا بافت چربی از دیواره شکم، درست در نزدیکی ناف بیرون میزند. شاید در ابتدا علائم آن خفیف به نظر برسد، اما اگر به موقع شناسایی و درمان نشود میتواند مشکلات جدی برای سلامت ایجاد کند. زنان به دلیل شرایط خاص بدنی مثل بارداری، زایمان، تغییرات هورمونی و حتی سبک زندگی، بیشتر از مردان در معرض این نوع فتق قرار دارند. در این مقاله به صورت کامل و تخصصی به علائم فتق ناف در زنان، دلایل بروز آن، روشهای تشخیص و بهترین راهکارهای درمان میپردازیم.
📞 برای مشاوره تخصصی و تعیین وقت ویزیت با دکتر حسین ذبیحی، همین حالا با شماره واتس آپ مطب تماس بگیرید یا از طریق فرم نوبتدهی آنلاین وقت خود را رزرو کنید!
بیشتر بخوانید: تفاوت فتق بین مردان و زنان
فتق ناف یا Umbilical Hernia زمانی ایجاد میشود که بافتهای داخلی شکم (مانند بخشی از روده) از طریق ناحیه ضعیف شده اطراف ناف بیرون بزنند. این وضعیت باعث ایجاد برآمدگی قابل مشاهده یا لمس در ناحیه ناف میشود. در کودکان نیز دیده میشود، اما در زنان بزرگسال بسیار شایعتر است.
به زبان ساده، شکم ما مانند یک دیوار محافظ عمل میکند. این دیوار از عضلات و بافتهای محکم ساخته شده که رودهها و اندامهای داخلی را در جای خود نگه میدارند. اگر این دیوار ضعیف شود یا در بخشی از آن شکافی ایجاد شود، بخشی از روده یا چربی از این سوراخ به بیرون فشار میآورد. به این حالت “فتق” گفته میشود و وقتی محل بروز آن نزدیک ناف باشد، نام آن فتق ناف است.
از نظر پزشکی، این وضعیت میتواند خفیف یا شدید باشد. در موارد خفیف تنها تورم کوچکی مشاهده میشود، اما در حالتهای شدید، درد و مشکلات گوارشی نیز ظاهر میگردد.
زنان به دلیل تغییرات فیزیولوژیک و شرایط خاص، بیش از مردان مستعد ابتلا به این عارضه هستند. مهمترین دلایل شیوع بیشتر فتق ناف در زنان عبارتند از:
به همین دلیل شناخت علائم فتق ناف در زنان اهمیت زیادی دارد تا از عوارض جدی پیشگیری شود.
فتق ناف همیشه بهراحتی قابل تشخیص نیست. گاهی ممکن است تنها یک برآمدگی کوچک در اطراف ناف وجود داشته باشد که بدون درد است. اما در بسیاری از موارد، علائم مشخصی ظاهر میشود که نباید نادیده گرفته شوند.
درد و تورم اطراف ناف
یکی از شایعترین علائم، وجود تورم یا برآمدگی قابل لمس در اطراف ناف است. این تورم معمولا هنگام ایستادن، سرفه کردن یا بلند کردن اجسام سنگین بیشتر نمایان میشود. زنان اغلب از درد خفیف تا شدید در همین ناحیه شکایت دارند.
این درد ممکن است به شکل:
بروز کند. اگر این درد به مرور زمان بیشتر شد، نشانه جدی بودن فتق است.
علائم گوارشی ناشی از فتق ناف
فتق ناف تنها به برآمدگی ختم نمیشود. بسیاری از زنان مبتلا دچار مشکلات گوارشی میشوند، مانند:
این علائم به دلیل فشرده شدن بخشی از روده توسط فتق ایجاد میشوند.
علائم خطرناک که نیاز به مراجعه فوری دارند
برخی از علائم فتق ناف میتوانند نشاندهنده شرایط اورژانسی باشند. در این حالت باید فورا به پزشک مراجعه کرد:
این شرایط میتواند نشانه گیر افتادن یا خفه شدن روده در فتق باشد که تنها راه درمان آن جراحی فوری است.
بیشتر بخوانید: بیهوشی در جراحی فتق اینگوینال – انتخاب ایمن و تجربه راحت
فتق ناف بدون دلیل به وجود نمیآید. عوامل مختلفی دست به دست هم میدهند تا دیواره شکم ضعیف شده و این عارضه بروز کند.
نقش بارداری و زایمان در ایجاد فتق ناف
بارداری یکی از اصلیترین دلایل ایجاد فتق ناف در زنان است. در دوران بارداری، رحم بزرگ میشود و فشار زیادی بر روی عضلات شکم وارد میکند. اگر زن چندین بار باردار شود یا جنین بزرگ باشد، احتمال ایجاد فتق ناف افزایش پیدا میکند. بعد از زایمان نیز عضلات شکم به سرعت به حالت قبل بازنمیگردند و این ضعف زمینهساز فتق خواهد بود.
اضافهوزن، ضعف عضلات شکم، و جراحی شکم
زنانی که دچار اضافهوزن یا چاقی شکمی هستند، بیشتر در معرض این مشکل قرار دارند. فشار مداوم چربیهای شکم روی عضلات، موجب کشیدگی و شل شدن بافت میشود. همچنین کسانی که کاهش وزن سریع و ناگهانی دارند نیز دچار این عارضه میشوند زیرا پوست و عضلات شکم فرصت کافی برای بازسازی ندارند.
بیماریها و عوامل ژنتیکی مؤثر
برخی بیماریها و شرایط دیگر هم میتوانند باعث ایجاد فتق ناف شوند، از جمله:
این عوامل میتوانند ضعف دیواره شکم را تشدید کرده و احتمال بروز علائم فتق ناف در زنان را افزایش دهند.
تشخیص بهموقع فتق ناف اهمیت زیادی دارد زیرا در صورت پیشرفت، درمان آن سختتر و پرهزینهتر خواهد شد. پزشکان از روشهای مختلفی برای تشخیص استفاده میکنند.
معاینه بالینی توسط پزشک
اولین و مهمترین روش، معاینه فیزیکی است. پزشک با لمس ناحیه ناف، وجود برآمدگی و درد را بررسی میکند. معمولا هنگام ایستادن یا سرفه کردن، فتق بیشتر نمایان میشود و پزشک راحتتر آن را تشخیص میدهد.
سونوگرافی و تصویربرداری
اگر معاینه کافی نباشد، پزشک برای بررسی دقیقتر از سونوگرافی شکم یا MRI و CT Scan استفاده میکند. این روشها نشان میدهند که آیا بخشی از روده یا بافت چربی از شکم بیرون زده است یا خیر.
آزمایشهای تکمیلی
در برخی موارد خاص، پزشک آزمایشهای خونی یا سایر بررسیها را برای رد کردن مشکلات دیگر شکمی درخواست میکند. این آزمایشها کمک میکنند تا شدت بیماری مشخص شود و بهترین روش درمان انتخاب گردد.
شناخت علائم فتق ناف در زنان تنها نیمی از ماجراست. آنچه اهمیت بیشتری دارد، انتخاب بهترین روش درمانی برای جلوگیری از پیشرفت بیماری است. بسته به شدت فتق و شرایط جسمی بیمار، پزشک ممکن است درمانهای غیرجراحی یا جراحی را توصیه کند.
روشهای غیرجراحی و استراحت پس از عمل فتق
در مراحل اولیه، اگر فتق کوچک باشد و علائم شدیدی ایجاد نکند، پزشک میتواند راهکارهای زیر را توصیه کند:
این روشها بیشتر برای کنترل موقت بیماری هستند و نمیتوانند فتق ناف را به طور کامل درمان کنند.
جراحی فتق ناف در زنان
زمانی که فتق بزرگتر شود یا علائم خطرناک (مانند درد شدید یا گیر افتادن روده) بروز کند، تنها راه درمان جراحی فتق ناف است. در این روش پزشک برآمدگی را به داخل شکم بازمیگرداند و ناحیه ضعیف شده عضله را با بخیه یا توری مخصوص (Mesh) ترمیم میکند.
انواع روشهای جراحی فتق ناف عبارتند از:
معرفی دکتر ذبیحی به عنوان بهترین جراح فتق
وقتی صحبت از جراحی فتق ناف در زنان میشود، انتخاب جراح اهمیت فوقالعادهای دارد. دکتر ذبیحی به عنوان یکی از مجربترین جراحان فتق در ایران شناخته میشود. تجربه بالای ایشان در عملهای لاپاراسکوپی و روشهای نوین جراحی، باعث کاهش عوارض پس از عمل و بازگشت سریعتر بیمار به زندگی عادی میشود.
اگر به دنبال درمان قطعی و مطمئن برای علائم فتق ناف در زنان هستید، مشاوره و جراحی توسط دکتر ذبیحی میتواند بهترین انتخاب باشد.
هرچند نمیتوان همیشه جلوی بروز فتق ناف را گرفت، اما با رعایت برخی نکات میتوان احتمال آن را کاهش داد.
ورزش و تقویت عضلات شکم
ورزشهای سبک و منظم به تقویت عضلات شکم کمک میکنند. البته باید از حرکات سنگین شکمی و وزنهبرداری بدون نظر پزشک اجتناب کرد.
تغذیه سالم و کنترل وزن
رعایت یک رژیم غذایی سالم و جلوگیری از چاقی شکمی، فشار روی عضلات شکم را کاهش میدهد. مصرف فیبر کافی برای جلوگیری از یبوست نیز توصیه میشود.
مراقبت در دوران بارداری
زنان باردار باید مراقب فعالیتهای خود باشند و از فشار بیش از حد بر روی شکم جلوگیری کنند. استفاده از کمربندهای بارداری نیز میتواند به کاهش فشار کمک کند.
فتق ناف اگر درمان نشود، میتواند عوارض جدی به دنبال داشته باشد. برخی از این عوارض عبارتند از:
بنابراین تأخیر در مراجعه به پزشک، خطرات زیادی به همراه دارد.
خیر. در برخی موارد برآمدگی کوچکتر میشود اما درمان قطعی تنها با جراحی امکانپذیر است.
ورزش فقط در پیشگیری مؤثر است. اگر فتق ایجاد شده باشد، ورزش نمیتواند آن را به حالت اولیه بازگرداند.
هنگامی که فتق بزرگتر میشود، درد ایجاد میکند یا علائم خطرناک ظاهر میشود، باید جراحی انجام گیرد.
بله. فشار ناشی از رشد جنین میتواند علائم را تشدید کند. در صورت مشاهده برآمدگی یا درد، مراجعه به پزشک ضروری است.
با توجه به تجربه و تخصص، دکتر ذبیحی به عنوان یکی از بهترین جراحان فتق ناف شناخته میشوند که در زمینه جراحی لاپاراسکوپی نتایج موفقیتآمیزی داشتهاند.
علائم فتق ناف در زنان میتواند از یک برآمدگی ساده تا درد شدید و مشکلات گوارشی متفاوت باشد. شناخت زودهنگام این علائم و مراجعه سریع به پزشک از بروز عوارض خطرناک جلوگیری میکند. روشهای مراقبتی میتوانند به کاهش علائم کمک کنند، اما درمان قطعی تنها از طریق جراحی امکانپذیر است.
برای داشتن یک جراحی ایمن و مطمئن، انتخاب جراح متخصص اهمیت بالایی دارد. دکتر ذبیحی با سالها تجربه و استفاده از روشهای نوین، یکی از بهترین گزینهها برای درمان فتق ناف در زنان محسوب میشوند.
Request a free consultation
"*"فیلدهای ضروری را نشان می دهد
اطلاعات تماس
ساعت کاری
آخرین مقالات
خدمات ما
من نافم فتق داره وقتی می رم سرویس بهداشتی می زنه بیرون